Het verhaal achter de struikelstenen op de Admiraal de Ruijterweg

(foto: Martine de Vente)
Hetwarewesten

Een paar weken geleden was er nog veel te doen over de zogenaamde struikelstenen in Amsterdam-Zuid. Hier in West liggen ze ook, bijvoorbeeld bij de Admiraal de Ruijterweg 181 in Bos en Lommer. Daar woonden tot 1943 Jacob en Rosine Italiaander, totdat ze verraden werden en naar Auschwitz werden gedeporteerd en aldaar vermoord.

De woning aan de Admiraal de Ruijterweg waar de struikelstenen liggen (foto: Martine de Vente)

Hun zoon Simon Italiaander overleefde de oorlog wel, op onderduikadressen in Haarlem en Alkmaar. Voor zijn ouders liet hij de Stolpersteine plaatsen, zo vertelt hij op de site Oorlog in mijn Buurt waarop ouderen die de oorlog meemaakten hun verhalen vertellen aan schoolkinderen. “Mijn ouders hebben gewoon te lang gewacht”, zo vertelt Italiaander aan de kinderen.

Ze hadden onderdak gevonden bij een boer in Noord-Holland en wachtten in de Ortelliusstraat op vervoer. Dat was geregeld door een Joodse vrouw, Ans van Dijk. Zij bleek een verrader. Zij heeft Joden verraden à zeven gulden vijftig per persoon. Na de oorlog werd zij ter dood veroordeeld.

Struikelstenen ofwel Stolpersteine zijn een initiatief van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. Hij brengt de messing, kubusvormige steentjes aan voor woningen waarvandaan Joden, homoseksuelen, Roma, Sinti en anderen uit hun huizen werden gehaald en gedeporteerd naar concentratiekampen.

Doneer