Om te herdenken dat in maart 1951 de eerste Molukkers naar Nederland kwamen, zijn er dit jaar veel lustrumactiviteiten. Elders in het land, maar ook in onze buurt.
Op de Postjesweg 23 runt Natasja Supusepa Milagros Mundo, een mini-warenhuis met droomvangers, zijden kimono’s en gelukspoppetjes. Kom je er voor het eerst, dan valt je mond gegarandeerd open; in haar zaak blijf je je verwonderen.
Vanessa Wattimena, beter bekend als ‘Nessie’ heeft een eigen cateringbedrijf en kookt in de koude maanden voor daklozen. Tot en met 30 april is ze in De Hallen te zien in Strijdbare Vrouwen van Amsterdam-West, de fotoexpositie die eerder op het Mercatorplein stond.
Van tijdelijk naar permanent verblijf
Behalve dat Nastasja en Vanessa allebei de stad mooier maken, hebben ze nog iets anders gemeen: hun roots liggen op de Molukken, de eilandengroep in Oost-Indonesië. Deze maand is het 75 jaar geleden dat de eerste Molukkers naar Nederland kwamen, ruim 12.000 in totaal.
Deze groep bestond vooral uit soldaten van het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (KNIL) die, net als hun families, niet in de republiek Indonesië konden blijven. Zij waren in de veronderstelling dat hun verblijf in Nederland tijdelijk zou zijn, maar de geschiedenis liep anders: van terugkeer zou geen sprake zijn.
Voices of the Moluccas
Dit jubileum wordt in 2026 herdacht met monumenten, tentoonstellingen, concerten én de roep om excuses voor de kille ontvangst. Ook in Amsterdam-West is er aandacht voor het Molukse verhaal. En wel bij Podium Mozaïek, Bos en Lommerweg 191.
Op 20 maart staat daar Voices of the Moluccas op de agenda en treedt Boi Akih op, een duo dat bestaat uit zangeres Monica Akihary (winnaar van de Boy Edgar Prijs 2023) en gitarist Niels Brouwer. Samen met zangeressen Julya Lo’ko en Maria Lekranty en percussionist Victor Lekranty geven ze een twist aan eeuwenoude lagu-laguzang, waardoor deze meerstemminge traditionele liedjes een nieuwe jazzy groove krijgen.
In Hoe het is om ‘WIJ’ te zijn op 17 april vragen jonge makers met Molukse roots zich af wat het betekent om ‘wij’ te zijn als je nooit alleen ‘ik’ bent. Ofwel: wat is de balans tussen individu en gemeenschap? Met spoken word, live muziek en beweging delen Lois Hilt, Leonard Paais, Toby Tanate, David-Simon Matakena, Jefta Tanate, Joenoes Polnaija ‘hun vragen, twijfels en trots’.
Het is niet de eerste keer dat deze cultuurtempel in Bos en Lommer Molukkers in de schijnwerpers zet. Begin van dit jaar organiseerden ze een intieme avond die in het teken stond van vrijheidsstrijdster en verzetsheldin Martha Christina Tiahahu (1800-1818). Net als de eerder genoemde twee voorstellingen maakt dit event deel uit van de theaterreeks Echo’s van de toekomst -75 jaar Molukkers in Nederland.
Herdenking Marineterrein
De rest van dit jaar komen er nog veel meer Molukse activiteiten aan. Vanessa Wattimena zit in de commissie die over de jubileumactiviteiten in onze stad gaat. Volgens haar barst het vanaf eind april echt los. “Maar ik mag er nog niets over zeggen.” De Westkrant houdt het in de gaten!
In het Indische maandblad Moesson, dat deze maand een speciaal Molukken-nummer heeft, las ik dat er op 29 april een event is naast het Scheepvaartmuseum op het Marineterrein: een herdenking en monument voor de ‘marinemolukkers’. De meeste Molukkers kwamen per schip naar Rotterdam, een deel naar Amsterdam. Het gros zat bij het KNIL, zo’n 130 bij de Koninklijke Marine.
In het blad is ook te lezen dat er sinds december een Molukse bibliotheek in Amsterdam-Oost is: Maluku Library (MALIB), in een voormalige bedrijfspand aan de H.J.E. Wenckebachweg. Nederlands-Molukse jongeren hebben deze bieb opgezet in samenwerking met Museum Maluku in Den Haag.
Verhalen van veerkracht in Noordbrabants Museum
Ook buiten Amsterdam leeft het Molukste verhaal. Tot en met 31 mei kun je bijvoorbeeld naar het Noordbrabants Museum in Den Bosch voor Ketahanan: verhalen van veerkracht.
De tentoonstelling laat zien hoe de Moluks-Nederlandse geschiedenis doorwerkt in identiteit, gemeenschap en toekomst en vertelt dit verhaal aan de hand van kunstwerken, historische objecten, foto’s en videoverhalen.
